عباس قديانى
378
فرهنگ جامع تاريخ ايران ( فارسى )
داريوش سوم - ( كدمان ( Codoman وى از مادرى به نام « سىسى گامبيس » بود . گويند نام او كدمان بود و پس از اينكه به تخت نشست خود را داريوش ناميد . جلوس وى به تخت در 336 و فوتش را در 330 ق . م . نوشتهاند . با فوت وى سلسله هخامنشى منقرض شد و ايران كه در مدت بيش از دو قرن از حيث ترتيب تاريخى اول دولت جهانى بود به دست اسكندر مقدونى و جانشينان او افتاد . داستان دينيك از متون پهلوى در مسائل دينى كه اين كتاب با يك مقدمهء طولانى شروع شده و حاوى مطالبى دربارهء داوريهاى دينى است . اين كتاب يكى از مشكلترين متون پهلوى است . داعى شهرت محمد بن زيد حسنى متوفى سال 287 ه . ق . ، پادشاه سالهاى 270 - 287 ه . ق . با برادر و جانشين داعى كبير . در جنگ با سامانيان در گرگان به قتل رسيد ؛ سرش را به بخارا فرستادند ، و بدنش را در گرگان به خاك سپردند . از آن پس تا 13 سال طبرستان در قلمرو سامانيان بود . داعى از سلسله مراتب درجات باطنى ( اسماعيليه ) كه اين شخص اصول باطنى را كه به وى گفته شده مطالعه كرده است ؛ داعى به معناى دعوت كننده و در رأس سازمانهاى محلى فرقهء اسماعيليه قرار داشت . داعى صغير : - حسن بن قاسم علوى داعى كبير لقب حسن بن زيد 250 - 270 ه . ق . از دعاة علوى كه علم مخالفت و دشمنى را بر ضد خلفاى عباسى افراشته بود . وى از نوادگان على بن ابى طالب ( ع ) و در رى ساكن بود . در 250 ه . وارد قصبهء « كلار » شده و به لقب « داعى الخلق الى الحق » يا داعى كبير ملقب شد كه در حقيقت مؤسس سلسلهء علويان طبرستان است . مىتوان گفت كه نخستين حكومت شيعه مذهب در ايران به دست حسن بن زيد علوى به وجود آمده كه در حدود 19 سال و 9 ماه در گرگان و طبرستان فرمانروايى نمود . دامغاچى تمغاچى مهر و نشانهدار قبوض و اسناد دولتى . دامغانى - حسن : - حسن دامغانى دامكينا در اساطير بين النهرين ، همسر « ائا » مادر « مردوخ » . داود ابن محمود سلجوقى متوفى سال 553 ه . ق . ، سلطان سلجوقى ، پسر سلطان محمود سلجوقى . بعد از وفات پدر در تبريز به دعوى سلطنت برخاست و خليفه مسترشد او را به ضد عم خويش سلطان مسعود سلجوقى تحريك نمود و ليكن مسعود پيشدستى كرده درصدد جلب او برآمد و او را وليعهد نموده ولايت آذربايجان و اران . اروميه را به او واگذار كرد ، و دختر خويش گوهر خاتون را نيز به زنى به او داد . داود يك چند در آذربايجان فرمانروايى